سال 8، شماره 4 - ( زمستان 1397 1397 )                   جلد 8 شماره 4 صفحات 19-40 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


دانشکده‌ی کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان ، m.sadeghiravesh@tiau.ac.ir
چکیده:   (527 مشاهده)
بیابان­زایی یک از بزرگ­ترین چالش­های زیست محیطی زمان ما به شمار می­رود. این پدیده مسئله­­ای جهانی است و پیامدهای جدی آن بر تنوع زیستی، ایمنی محیط­زیست، ریشه­کنی فقر، ثبات اجتماعی- اقتصادی و توسعه­ی پایدار در سراسر جهان تأثیرگذار است. علی­رغم اثرات جدی زیست­محیطی، اقتصادی و اجتماعی این پدیده، کوشش­های اندکی در زمینه­ی ارائه­ی راهبردهای بهینه کنترل و کاهش آن صورت گرفته­است؛ بنابراین، مقاله­ی حاضر با هدف ارائه­ی راهبردهای بهینه­ی بیابان­زدایی به صورت نظام­مند و در قالب یک مدل تصمیم­گیری گروهی انجام شد. به این منظور در ابتدا در چارچوب روش تصمیم­گیری چند شاخصه و با استفاده از تکنیک آنتروپی شانون، ارجحیت شاخص­ها برآورد شد. سپس با ایجاد ساختار رجحانی و رتبه­بندی معیارها و راهبردها با کاربرد روش میانگین رتبه­های بس­سون، به رتبه­بندی فواصل و تعیین اولویت راهبردها با استفاده از مدل ارسته پرداخته شد. نتایج حاصل نشان داد که معیارهای «ابزارهای علمی و تکنولوژیکی» (C۵) و «تناسب و سازگاری با محیط زیست» (C۷) به ترتیب با ضریب اهمیت ۲۶۲۸/۰ و ۲۵۸۷/۰، در بالاترین درجه­ی اهمیت قرار دارد و از میان راهبردها، راهبرد توسعه و احیای پوشش­گیاهی (۲۳A) با رتبه­ی کلی R(m)=۴۶/۵ مهم­ترین راهبرد در فرایند بیابان­زدایی منطقه­ی مطالعاتی است و راهبردهای جلوگیری از تبدیل و تغییر نامناسب کاربری اراضی (۱۸A) با رتبه­ی کلی R(m)=۵۳/۵ و کنترل چرای دام (۲۰A) با رتبه­ی کلی R(m)=۶۹ به ترتیب در اولویت­های بعدی قرار می­گیرد؛ از این رو، پیشنهاد شد که در طرح­های کنترل و کاهش اثرات بیابان­زایی و احیای اراضی تخریب یافته، نتایج و رتبه­بندی به دست آمده قابل توجه قرار گیرد.
 
متن کامل [PDF 1235 kb]   (207 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مدیریت و کنترل اثرات فرسایش محیطی
دریافت: ۱۳۹۷/۴/۳۰