Environmental Erosion Research

fa تأثیر حذف آهک بر ذرات و فرسایش‌پذیری خاک مطالعه‌ی موردی: حوضه‌ی جونقان استان چهارمحال و بختیاری Lime removal impacts on the soil particles and erodibility Case study :( watershed Jooneghan, chaharmahal va bakhtiari province) پژوهشي Research بافت خاک یا درصد نسبی ذرات شن، سیلت و رس با توجه به اینکه برخی از خصوصیات خاک نظیر مقاومت خاک به فرسایشپذیری، نفوذپذیری، ظرفیت نگهداری رطوبت، CEC و رفتار خاک در مقابل شخم و دیگر عملیات خاکورزی را منعکس میسازد، اهمیت زیادی دارد. محدودهی مورد مطالعه با مساحت حدود ۴/۱۷۱۵ هکتار، در کنار سد خاکی آیج، شرق شهرستان جونقان استان چهارمحال و بختیاری واقع شدهاست. به منظور تحقیق، ۴۰ نمونه خاک دست خورده از منطقه جمعآوری، سپس نمونهها در هوای آزاد خشک وکوبیده شد و بعد از عبور از الک ۲ میلیمتری، آزمایشهای موردنظر بر روی آنها صورت گرفت. هدف از این تحقیق، بررسی تأثیر حذف آهک بر درصد اجزای تشکیل دهندهی خاکهای سطحی و فرسایشپذیری منطقهی مورد مطالعه است. برای بررسی تأثیر حذف آهک بر اجزای سازندهی خاکها، از روش آماری  Paired-Samples T-Testدر سطح احتمال ۰۵/۰ استفاده شد. نتایج نشان داد که حذف آهک بر روی درصد ذرات رس، سیلت و شن خیلی ریز تأثیر معنیداری داشته، اما بر روی شن تأثیر معنیداری نداشتهاست. همچنین نتایج تجزیهی مکانیکی خاک پس از حذف کربنات کلسیم، نشان داد که میزان رس و شن خیلی ریز خاکها عموماً با حذف کلسیم کربنات به طور معنیداری کاهش یافته، در صورتی که  میزان سیلت خاکها افزایش و شن خاک نیز تغییر معنیداری پیدا نکردهاست. این مسئله با این فرض قابل توجیه میباشد که کربنات کلسیم در این خاکها عمدتاً جزء بخش رس و شن خیلی ریز خاک بودهاست که با حذف کربنات کلسیم، ذرات شن خیلی ریز به ذرات سیلت تبدیل و آهک در حد ذرات رس، به علت حل شدن از بین رفتهاست. در نتیجه با حذف کربنات کلسیم، میزان رس و شن خیلی ریز کاهش و میزان سیلت، افزایش مییابد. لذا با حذف آهک، انتظار میرود فرسایشپذیری خاک افزایش و در پی آن مقاومت خاک کاهش یابد. <table align="center" border="0" cellpadding="0" cellspacing="0" width="100%"> <tbody> <tr> <td style="width:79.58%;height:230px;"> Soil or relative percentage of sand, silt and clay reflects some texture characteristics such as permeability, water holding capacity, CEC, and soil behavior in return to the plow and other tillage operations is very important. The study area covers an area of 1715.4 hectares, near the Aiej soil dam, East of Jooneghan city, Chaharmahal and Bakhtiari Province. For this study, 40 disturbed soil samples were collected from the area. Air dried samples were crushed and passed through a 2 mm sieve. The aim of this study is to evaluate the effect of lime removal on the particle size percentage of surface soils in some parts of studied area. In this study, tissue was determined by gauging Baykas. To evaluate the impact of the removal of lime on the soil components, Paired-Samples T-Test statistical method was used at level 0.05. The results showed that the removal of lime has a significant influence on the amounts of clay, silt and very fine sand particles, but does not have such a significant effect on the sand grains. Mechanical analysis of the soil after the removal of calcium carbonate also showed that very fine clay and sandy soils, significantly decreased, while the silt soils increase. Sand has not significantly changed. The problem can be solved with this assumption that the calcium carbonate clay and sand very fine soils are mostly dissolved within lime removal process. Therefore, the amount of clay and fine sand gains reduce, but the silt increases. </td> </tr> </tbody> </table> فرسایش‌پذیری خاک, سد آیج, حذف آهک, چهارمحال و بختیاری Soil erodibility, Ayej dam, Lime removal, chaharmahal va bakhtiari 31 45 http://magazine.hormozgan.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-264-1&slc_lang=fa&sid=1 mehdi pajoohesh مهدی پژوهش drpajoohesh@gmail.com 10031947532846004017 10031947532846004017 Yes دانشگاه شهرکرد masomeh lotfi معصومه لطفی lotfi.masomeh20@yahoo.com 10031947532846004018 10031947532846004018 No دانشگاه شهرکرد