fa مقایسه خصوصیات دانه‌بندی و مورفوسکوپی نهشته‌های بادی جدید و قدیم ارگ دامغان به منظور شناسایی منابع ماسه پژوهشي Research <p><span dir="RTL">ویژگی­هایی که در اغلب مطالعات مربوط به فرسایش بادی، ارگ­ها و روندیابی حرکت تپه­های ماسه­ای و تثبیت آنها مورد مطالعه قرار می­گیرد، خصوصیات مربوط به دانه­بندی ذرات ماسه می­باشد. هدف از این پژوهش مقایسه خصوصیات دانه</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">بندی و مورفوسکوپی نهشته</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های بادی جدید و قدیم ارگ دامغان به منظور شناسایی منابع ماسه جدید در منطقه است. منطقه مورد مطالعه ارگ دامغان با مساحت 4375 هکتار می</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">باشد. داده</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های مورد استفاده در این تحقیق، نقشه</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های توپوگرافی، نقشه</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های زمین شناسی، تصاویر ماهواره</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">ای و عکس</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های هوایی و داده­های باد منطقه مورد مطالعه بوده و به منظور تحلیل داده</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">ها و تهیه نقشه</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های مربوطه از روش</span><span dir="RTL">­</span><span dir="RTL">های آماری، سیستم اطلاعات جغرافیایی و نرم افزار</span> ArcGIS 9/3<span dir="RTL">و </span>Windrose <span dir="RTL">استفاده شده است. سپس با حضور در این مناطق نمونه­برداری از رسوب­های تپه­های ماسه­ای جدید و قدیم ارگ صورت گرفت وپارامتر­های دانه­بندی</span> <span dir="RTL">نظیر چولگی، کشیدگی، میانگین و جورشدگی رسوبات مورد مقایسه و ارزیابی قرار گرفت. بر اساس آزمون آماری </span>T<span dir="RTL"> استیودنت با اطمینان 95 درصد متوسط قطر ذرات و قطر میانه ذرات با یکدیگر تفاوت معناداری نداشته و تنها متوسط چولگی و متوسط کشیدگی در تپه­های ماسه­ای جدید و قدیم با یکدیگر تفاوت معناداری داشته­اند</span><span dir="RTL">. بر این اساس میانگین متوسط قطر ذرات رسوبات جدید برابر 176 و رسوبات قدیمی برابر 4/160 میکرون می­باشد. چولگی در تپه­های ماسه­ای قدیمی مثبت بوده و به سمت ذرات دانه­ریز متمایل است اما در رسوبات جدید منفی بوده و به سمت ذرات دانه­درشت می­باشد. فاصله حمل متوسط ذرات در تپه­های ماسه­ای جدید نسبت به تپه­های ماسه­ای قدیمی کمتر است. تپه­های قدیمی به علت وجود تاغ، ذرات کمتر از 64 میکرون و بیشتر از 500 میکرون را نسبت به تپه­های جدید دارا می­باشند. مورفوسکوپی تپه­های ماسه­ای جدید به صورت هاله­ای بوده و کمی گردشدگی در آن روئیت شد که نشان از آورده شدن رسوبات توسط باد را می­دهد در حالی که تپه­های ماسه­ای قدیمی رسوبات درخشان و زاویه­دار بوده که نشان دهنده حمل رسوبات توسط آب است.</span></p> <p>Grain size is one of the most obvious characteristics in many studies of Aeolian erosion, Ergs, moving of sand dune, etc. Comparison of Grain size and morphoscopy between new and old sand dunes in an Erg, help us to identify the sources sand and control reactivity sand dunes. This study, as first step, by aerial photography and satellite imagery attempting to identify areas were sedimented. Then Sediment samples took place from the new and old sand dunes and Sediment grain size parameters were evaluated and compared. By the statistical analysis determined that, there were no significant differences in the mean of diameter and median in new and old sand dunes. But the mean of skewness and kurtosis was shown to have difference. The mean of diameter in new sand dune is 176 µ and old one is 160.4 µ. In the old sand dunes Skewness were positive and in new one is negative. The mean of moving distance in new sand dune is less than old one. Because old sand dunes have Haloxylon plants we observe Particles less than 64 microns and greater than 500 microns. Morphoscopy compared showed that the new sand dunes have a halo form with a little roundness that indicating sediment transport by wind and old one have bright form and angular that indicating sediment transport by water.</p> ارگ دامغان, تپه‌های ماسه‌ای جدید, تپه‌های ماسه‌ای قدیمی, دانه‌بندی. Damghan Erg, New Sand dune, Old Sand dune, Grain Size. 58 71 http://magazine.hormozgan.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-107-1&slc_lang=fa&sid=1 Sayyed Mohammad Hussein Ahmadpanah سید محمد حسین احمدپناه smhahmadpanah@yahoo.com 10031947532846002782 10031947532846002782 Yes - دانشگاه سمنان Haide Ara هایده آرا ara10857@yahoo.com 10031947532846002783 10031947532846002783 No - دانشگاه سمنان Naser Mashhadi ناصر مشهدی nmashhad@ut.ac.ir 10031947532846002784 10031947532846002784 No - دانشگاه تهران Mohammad kia Kianian محمد کیا کیانیان kianian5641@gmail.com 10031947532846002785 10031947532846002785 No - دانشگاه سمنان Dariush Ghorbanian داریوش قربانیان darghorbanian@yahoo.com 10031947532846002786 10031947532846002786 No - دانشگاه